Lange adem gewenst na investering eHealth voor zelfzorg

De opbrengsten op het conto van de maatschappij als geheel, maar de investering vooral uit de portemonnee van de eerste lijn. Dat is vaak het beeld bij de ontwikkeling van eHealth voorzelfzorg bij chronisch zieke mensen, zo blijkt uit een analyse in opdracht van Zelfzorg Ondersteund (ZO!). Toch roept Esther Talboom-Kamp zorggroepen op zich hierdoor […]

De opbrengsten op het conto van de maatschappij als geheel, maar de investering vooral uit de portemonnee van de eerste lijn. Dat is vaak het beeld bij de ontwikkeling van eHealth voorzelfzorg bij chronisch zieke mensen, zo blijkt uit een analyse in opdracht van Zelfzorg Ondersteund (ZO!).

Toch roept Esther Talboom-Kamp zorggroepen op zich hierdoor niet te laten ontmoedigen. “Op de korte termijn is er weliswaar geen efficiencywinst voor de huisartsenpraktijk, maar uiteindelijk rendeert de investering ook binnen de eerste lijn.”

Talboom-Kamp is onder meer bestuurder bij ZO! Deze organisatie werkt vanuit de gedachte dat zelfmanagement belangrijk is voor mensen met een chronische ziekte en dat de eerste lijn patiënten hierin dient te ondersteunen.

“Vijf jaar geleden is ZO! – een groep vertegenwoordigers van zorgverzekeraars, patiëntenverenigingen en zorgorganisaties in de eerste lijn – gestart met het ontwikkelen van een programma om zelfmanagement met eHealth te implementeren in huisartsenpraktijken. Het doel is om mensen met een chronische ziekte te faciliteren om het gezondste uit zichzelf te halen.”

375.00 patiënten

Vanuit de programma’s van ZO! werden huisartsen en POH’s door deskundigen getraind in en ondersteund bij consultvaardigheden om patiënten te begeleiden bij zelfmanagement. Inmiddels werken duizend huisartsen in 62 zorggroepen met vormen van ondersteunde zelfzorg. En ongeveer 375.000 mensen met een chronische aandoening gebruiken een goedgekeurd zelfzorgplatform met informatie, educatie, meetgegevens en online communicatiemogelijkheden met de huisartsenpraktijk.

Maatschappelijke meerwaarde

ZO! heeft de maatschappelijke meerwaarde van de programma’s in beeld laten brengen. Hieruit blijkt onder meer dat chronisch zieke mensen met zelfzorg ondersteund door eHealth een betere kwaliteit van leven ervaren. “Ook zien we een afname van zorgkosten – door verminderd medicijngebruik en minder verwijzingen naar de tweede lijn – met een maatschappelijke winst van 4,9 euro op iedere geïnvesteerde euro”, vertelt Talboom-Kamp.

Dat klinkt positief. Toch is er een ‘maar’. De SROI-analyse constateert dat vooral zorggroepen en -professionals investeren in zelfmanagement voor patiënten. Zij moeten immers opgeleid worden en een andere werkwijze aanleren. Dat kost tijd en geld. Talboom-Kamp: “De voorspelling is, dat het werken met zelfmanagement met eHealth pas na vier/vijf jaar efficiencywinst zal opleveren voor de huisartsenpraktijk. Als patiënten zichzelf monitoren en afspraken maken, kan dat tijd op het spreekuur schelen.”

Haar advies aan zorggroepen en -verzekeraars: “Het is een kwestie van lange adem voordat de investering rendeert, maar laat dit geen belemmering zijn zelfzorgprogramma’s op te zetten. De patiënt krijgt meer regie over zijn gezondheid, wat uiteindelijk een daling van zorginzet en -kosten oplevert.”

Auteur:Betty Rombout

Download hier het hele artikel