Het bestuur van Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland trad afgelopen zomer af nadat een deel van de achterban te hoop was gelopen tegen de verleende steun aan de Wet BIG II. Wat kunnen andere beroepsverenigingen leren van deze affaire?

‘Beroepsvereniging: balans tussen meedenken politiek en aansluiting leden’

Iris Wallenburg is universitair hoofddocent Health Care Governance bij de Erasmus School of Health Policy & Management (ESHPM). Zij verricht onderzoek naar het vraagstuk rondom het tekort aan specialisten ouderengeneeskunde en – in het verlengde daarvan – naar taakherschikking, zoals de inzet van de verpleegkundig specialist in de eerste lijn. Verder begint zij binnenkort in een groter samenwerkingsverband een onderzoek naar functiedifferentiatie van verpleegkundigen.

Gezien haar aandacht voor dit thema keek Wallenburg in de zomer met grote belangstelling naar de kloof die bleek te zijn ontstaan tussen bestuur en leden van de V&VN, de beroepsvereniging voor verpleegkundigen en verzorgenden. De twistappel: de door minister Bruins voorgestelde en door de V&VN gesteunde Wet BIG II.

Te ver voor de troepen uit

Haar advies aan besturen van beroepsverenigingen: het is essentieel de balans te bewaken. Wallenburg: “Enerzijds is het voor een beroepsvereniging cruciaal om mee te denken met ‘de politiek’: het ministerie van VWS en partijen als de NZa. Tegelijkertijd dien je de aansluiting te houden met je leden. In dat laatste is het V&VN-bestuur niet goed geslaagd. In een poging de beroepsgroep verder te brengen, heeft men iets te ver voor de troepen uitgelopen.”

Unicum

Ze legt uit: “De V&VN heeft er in de afgelopen jaren veel energie in gestoken om onderdeel te worden van een Haagse infrastructuur waarvan bijvoorbeeld de Federatie Medisch Specialisten, Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen en Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra al onderdeel waren. Daardoor worden nu bijvoorbeeld kwaliteitsindicatoren voor verpleegkundige onderwerpen als decubitus en ondervoeding niet meer alleen opgesteld door artsen, maar ook door verpleegkundigen. Mede dankzij inspanningen van de V&VN is bovendien taakherschikking wettelijk vastgelegd: een unicum in Europa.

Wallenburg vervolgt: “Het najagen van de ambities heeft er wel toe geleid dat het bestuur zich soms onvoldoende heeft gericht op de achterban. Zo van: we gaan ervan uit dat de leden zelf ook vinden dat zij beter af zijn met deze stappen.”

Auteur: Gerben Stolk