Sterk wijknetwerk: verkennen, vormgeven, verdiepen, verankeren

Sterke wijknetwerken zijn van levensbelang voor (zorg)vragen van burgers. Zeker omdat de gezondheidszorg onder druk staat.

Sterk wijknetwerk: verkennen, vormgeven, verdiepen, verankeren
Verder lezen? Hier kunt u inloggen.

Het hoort vanzelfsprekend te zijn en toch is het dat allerminst: burgers als gelijkwaardige partners in een wijknetwerk. Een regelmatig gehoorde uitspraak: “Eerst maar eens richten op de samenwerking met andere professionals. Het is al lastig genoeg om elkaar te vinden en te begrijpen”. Volgens Jan Wagemakers, voorzitter van Zorgcoöperatie Gemert en initiatiefnemer van DementieNet in Gemert “praten professionals vaker óver dan mét mensen”.

Succesvol samenwerken

Dat is geen goede basis voor samenwerking in een wijknetwerk. Vrijwilligers kunnen altijd wel iets betekenen. Het gaat erom het juiste gesprek met hen te voeren. Een combinatie van bottom-up-benadering – daar waar de energie zit – met een top-down-benadering – het regelen van de randvoorwaarden – is de gouden combinatie voor succesvol samenwerken op de lange termijn. Het project ‘Een sterk wijknetwerk: burgers, professionals en onderwijs SAMEN!’ heeft een online toolbox ontwikkeld voor succesvol samenwerken in wijknetwerken. Daarbij zijn vier fasen relevant: verkennen, vormgeven, verdiepen en verankeren.

Verkennen

Een netwerk start altijd met enthousiaste initiatiefnemers. Vaak zijn dat professionals of beleidsmakers die de urgentie voelen dat de huidige situatie niet tot de gewenste zorg en ondersteuning leidt. Steeds vaker is dit ook voor burgers aanleiding om zich te verenigen in een burgerinitiatief, bijvoorbeeld een zorgcoöperatie, stichting, vereniging of (dorps/wijk)raad. Een netwerk ontstaat als de initiatiefnemers samenwerking met anderen zoeken. Voor professionals en beleidsmakers is het essentieel om in deze fase te verkennen hoe zij burgers(initiatieven) kunnen betrekken. Dit vraagt expliciet aandacht, ook als het buiten de comfortzone valt. Burgers kunnen alleen gelijkwaardige partners zijn als zij vanaf het begin kunnen meedenken en hun ideeën kunnen inbrengen.

Vormgeven

Het verkennen vloeit over in het daadwerkelijk vormgeven van een wijknetwerk. Daarbij hoort een behoeftepeiling onder inwoners van de wijk en andere relevante stakeholders. Methoden die hiervoor geschikt zijn: dagboeken, bijeenkomsten of groepsgesprekken. Ook big data (gegevens die standaard verzameld worden door gemeente, GGD, Vektis, CBS) kunnen worden gebruikt om een wijk(gezondheids)beeld in kaart te brengen. Het bespreken van deze gegevens in het beginnende netwerk brengt focus aan in de doelen die je als netwerk wilt bereiken. Tevens blijkt in de praktijkvoorbeelden het aanstellen van een kartrekker cruciaal. Een netwerk overstijgt daarmee een vrijblijvend en vrijwillig karakter.

Verdiepen

Na de verkenning en vormgeving komt het erop aan: wat ga je concreet met elkaar doen om welke problemen aan te pakken, wie is waarvoor verantwoordelijk en hoe wordt het gefinancierd? Afspraken vastleggen in een plan van aanpak en successen met elkaar vieren, bevorderen de samenwerking. Het succes van het netwerk is ervan afhankelijk of alle betrokkenen in het netwerk voldoende aangehaakt kunnen blijven. Twee aspecten zijn hierbij belangrijk: goede informatievoorziening, zodat iedereen weet wat er speelt, én competente mensen voor de taak of rol die zij in het netwerk vervullen.

Verankeren

Niet alle activiteiten zullen een succes worden. Het is belangrijk om hier ook met elkaar aandacht voor te hebben: reflecteer op het resultaat en het proces en stuur bij als dat nodig is. Voor het verankeren is niet alleen anders denken en doen noodzakelijk, maar ook het anders organiseren. Het tijdig betrekken van financiers en beleidsmakers draagt bij aan de structurele inbedding van het netwerk.

Sterk wijknetwerk

Burgers, professionals en beleidsmedewerkers vinden hier praktische handvatten, inspirerende verhalen en kennisproducten voor de totstandkoming van een Sterk wijknetwerk.

Auteurs: Miranda Laurant en Emmy Derckx

Gerelateerde berichten

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *