Zorgprestatiemodel: betere balans tussen inspanning en vergoeding

Het zorgprestatiemodel vervangt vanaf 2022 de dbc’s en andere vormen van bekostiging die nu nog gelden in de ggz en forensische zorg.

Zorgprestatiemodel: betere balans tussen inspanning en vergoeding

De huidige bekostigingssystematiek is niet geschikt om de zorg op een toekomstbestendige manier te financieren. Daarover zijn partijen in de ggz en forensische zorg het eens. De verschillende soorten bekostiging voor generalistische bggz, sggz en forensische zorg leiden tot veel administratie voor zorgaanbieders. Voor eenvoudige zorg is de vergoeding bovendien vaak te hoog voor de inspanning die wordt geleverd, terwijl dat bij complexe zorg juist omgekeerd is. “Dit is maatschappelijk gezien ongewenst”, stelt Vincent Pelgröm, projectleider voor het zorgprestatiemodel bij de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). “Het maakt zorg verlenen aan zwaardere ggz-patiënten minder aantrekkelijk, met lange wachtlijsten tot gevolg.”

Langdurige onzekerheid

Veel zorgverleners moeten nu nog hun directe en indirecte behandeltijd vastleggen. Dat kost tijd die zij niet aan zorg kunnen besteden. Door de lange looptijd van dbc’s en dbbc’s duurt het lang voordat ze de zorgnota kunnen versturen. Dat is lastig voor zorgaanbieders, maar ook voor patiënten. Die moeten wellicht achteraf nog eigen risico betalen. Bovendien zijn de zorgnota’s voor patiënten moeilijk te herleiden tot de zorg die ze daadwerkelijk hebben ontvangen. Langdurige onzekerheid of nota’s wel betaald gaan worden, resulteert in problemen bij het opstellen van jaarrekeningen door zorgaanbieders. De overheid weet hierdoor ook pas laat wat de totale zorguitgaven in een jaar zijn.

Aantal gegeven consulten

Een advies van de NZa legde in 2019 de basis voor het zorgprestatiemodel. In het Programma zorgprestatiemodel werken vertegenwoordigers van de overheid, zorgaanbieders, zorgverzekeraars en patiënten dit advies nader uit. Dit gebeurt onder begeleiding van een onafhankelijke programmamanager. De beoogde voordelen: minder administratie, meer transparantie, vergoedingen die sneller worden uitbetaald en die beter aansluiten op de geleverde inspanningen.

Zorgprestatiemodel

Zoals de naam al aangeeft, krijgen zorgaanbieders in het zorgprestatiemodel een vergoeding op basis van geleverde prestaties. Bekostiging is straks bijvoorbeeld op basis van het daadwerkelijk aantal gegeven consulten en de duur van die consulten – en niet op basis van een generiek traject. Elke soort behandelaar heeft een eigen tarief. Het tarief van een psycholoog is bijvoorbeeld hoger dan dat van een verpleegkundige. Deze bekostiging sluit beter aan bij de geleverde zorg dan een dbc, die uitgaat van gemiddelde tarieven, aldus de betrokken partijen. Qua setting bestaat er onderscheid tussen de vrijgevestigde behandelaar, een instelling, ambulante of klinische zorg, mono- en multidisciplinaire behandeling, groepstherapie en forensische zorg.